خانه / درباره شهر گرمسار

درباره شهر گرمسار

موقعیت جغرافیایی :

گَرمسار یکی از پنج شهرستان استان سمنان است و در غرب این استان قرار دارد. شهرستان گرمسار از شمال به شهرستان فیروزکوه و شهرستان دماوند، از سوی شرق به شهرستانهای آرادان و سمنان، از غرب به شهرستان ورامین و استان قم و از جنوب به شهرستان کاشان محدود است. فاصله شهر گرمسار تا مرکز استان ۱۱۰ کیلومتر و تا تهران ۹۵ کیلومتر است. مساحت شهرستان گرمسار ۱۰۶۸۶ کیلومتر مربع است. گرمسار از لحاظ موقعیت جغرافیایی بین مدار ۳۴ درجه و ۲۸ دقیقه و ۳۰ دقیقه عرض شمالی و بین ۵۱ درجه و ۵۲ دقیقه تا ۵۲ درجه و ۵۵ دقیقه طول از شرقی از نصف النهار گرینویچ قرار دارد. گرمسار بر روی مخروط افکنه حبله‌رود یکی از رودخانه‌های دائمی این شهرستان قرار داشته و از سه جهت توسط رشته کوههایی احاطه شده و فقط سمت جنوبی آن به علت وجود کویر باز است. که به کوههای سیاه‌کوه ختم می‌شود. ارتفاع متوسط گرمسار از سطح دریا ۸۵۶ متر است. شهر گرمسار پیوندگاه راه‌آهن سرتاسری شمال (گرگان) و مشهد می‌باشد و جاده اصلی تهران – مشهد در کنار آن قرار دارد. طول دشت گرمسار از شرق به غرب ۴۸ کیلومتر و از شمال به جنوب معادل ۲۷ کیلومتر است.

گرمسار شهر باستانی :

شهرستان گرمسار که در گذشته خوار نامیده مي شده و در سال ۱۳۱۹ خورشيدي به گرمسار تغييرنام يافته است. این شهر باستانی، يكي از شانزده سرزمين اوستا (به نام ورن) كه حتي در زمان آشوريان به نام خوارا ناميده مي شده و در زمان اشكانيان از اهميت بسزايي برخوردار بوده ودر زمان سلوكيان بناهاي شهرهاي مهمي از جمله خاراكس در آن نهاده شده است. همچنين در دوران اسلامي از آن به نام خوارِ ري ياد شده است. در اين منطقه بود كه يكي از مهمترين نواحي استراتژيك ايران قديم يعني دروازه كاسپين يا دربندِ خزر وجود داشت كه ماد را از پارت جدا مي كرد. به طوري كه در كتب تاريخي به آن اشاره شده، اين شهر داراي دروازه اي آهني بود كه محافظاني داشته و مرز میان اقوام ماد و پارت بوده است.
آثار باستاني گرمسار اغلب خرابه هاي قلعه هاي عظيمي است كه امروزه به صورت تپه هاي بزرگ خودنمايي مي كند و شايد بازمانده كهن دژهايي باشد كه در زمان هخامنشیان اشكانيان و سلوكيان شهرهاي بزرگی را تشكيل مي دادند. بطوري كه “آپ پيان” مورخ يوناني به وجود شهرهايي به نام كاتيرا، كال ليوپ، خاراکس، آپاما و آخه آن در زمان سلوكيان در ايران اشاره مي كند. متأسفانه ساخته شدن شهرها و دژهاي فوق از خشت خام در طول هزاران سال فرسايش، اثر مخربي بر آنها داشته و پيشينه آنها هنوز در پرده اي از ابهام است. از جمله تپه هاي معروف آن مي توان به تپه هاي تپه غول آباد،تپه سعدآباد، تپه دزماران وجيران تپه اشاره کرد.

گرمسار قلعه هاي تاريخي متعددي نيز دارد كه از آن جمله مي توان به قلعه ايوان كي، قلعه ده نمك، قلعه سردار، قلعه هاي ريكان، قلعه هاي كهك، قلعه پاده، قلعه پنج تن، قلعه رشمه اشاره كرد.

سرزمين گرمسار داراي بقعه ها و امامزاده هاي بسياري است كه بقعه امامزاده علي اكبر واقع در ۱۴كيلومتري جنوب شرقي گرمسار به سبب داشتن معماري قابل توجه و گنبد رفيع آن از مشهورترين آنهاست.